De Duitse componist Max Reger groeide op in een vroom katholiek en muzikaal gezin. Hij kreeg vanaf zijn vijfde orgel-, piano- en vioolles van zijn vader en moeder, en volgde vanaf zijn elfde muziektheorie bij organist Adalbert Lindner. Toch stonden zijn ouders niet voor te springen toen hij in 1888 liet verstaan dat hij een carrière als componist ambieerde. Kort daarvoor had hij Wagners Die Meistersinger von Nürnberg en Parsifal in Bayreuth gehoord, en dat had een onstilbaar verlangen in hem losgemaakt. Twee jaar later vatte hij zijn muziekstudies aan bij Hugo Riemann, en publiceerde hij zijn allereerste opusnummer, een vioolsonate.
Reger was niet alleen actief als componist, maar verdiende ook de kost als pianist, organist, dirigent en hoogleraar compositie. Hij had een bijzondere voorliefde voor het orgel: in een tijdperk dat gedomineerd werd door Franse orgelcomponisten was hij een van de weinige Duitse toondichters die nog belangrijke werken voor dit instrument schreef. Zijn orgelwerken worden beschouwd als een van de belangrijkste bijdragen aan het repertoire na die van J.S. Bach.
Diezelfde Bach was een van Regers grote voorbeelden. Hij zag hem als ‘het begin en einde van alle muziek’ en verdiepte zich in zijn contrapuntische schrijfwijze. Naast het gebruik van barokke vormen en een sterke polyfone stijl in zijn eigen composities, resulteerde Regers bewondering voor Bach ook in talrijke transcripties van diens composities (waaronder bewerkingen van de zes Brandenburgse Concerti voor pianoduo). Het leverde hem onder collega’s de bijnaam ‘de Bach van de moderne tijd’ op.
Ook naar Johannes Brahms keek Reger op; hij omschreef de Duitse componist als een van de 'mijlpalen van onze muziek.' Vooral zijn beheersing van de variatievorm – het steeds verder transformeren van een thema – liet duidelijke sporen na in Regers eigen werk. Toen Brahms in 1897 overleed, droeg de toen 24-jarige Reger het korte pianowerk Resignation aan hem op als eerbetoon.
In een componistencarrière van amper vijfentwintig jaar schreef Reger maar liefst 147 genummerde opusnummers bij elkaar. Behalve opera’s en symfonieën, componeerde hij in zo goed als elk (voornamelijk abstract) genre. Door klassieke vormen te combineren met een vooruitstrevende harmonische taal, vormde Reger een belangrijke overgangsfiguur tussen de late romantische traditie en de 20e eeuw. Componisten als Schönberg, Bartók en Prokofjev staken hun bewondering niet onder stoelen of banken; zo noemde Hindemith hem zelfs ‘de laatste reus van de muziek’.
Heel wat componisten passeren de revue in ons seizoen. Sommigen ken je ongetwijfeld, anderen ontdek je misschien voor het eerst.
In deze reeks maak je in een paar minuten kennis met een aantal componisten: wie ze zijn, wat hen uniek maakt en over hun muziek.
Op het kantelpunt tussen romantiek en modernisme zoeken Rachmaninov, Reger en Scriabin naar een antwoord op de uitdagingen van een wereld in volle transformatie. Modern getinte melancholie, symbolistische schilderkunst, mystieke extase - grenzen vervagen, persoonlijke expressie triomfeert. ----- Met Kazushi Ono en Lukáš Vondráček.
Lees de programmatoelichting voor het concert Rachmaninov, Reger, Scriabin. ---- Kosmische energie en spirituele bevrijding met Lukáš Vondráček en Kazushi Ono.
